Środki trwałe – wszystko co warto wiedzieć!

Środki trwałe a ustawa o PIT

Jak wynika z art. 22a ust. 1 ustawy o PIT, środki trwałe to:

  • budowle,
  • budynki oraz lokale będące odrębną własnością,
  • urządzenia, maszyny, środki transportu oraz inne przedmioty,

które stanowią własność lub współwłasność podatnika, zostały nabyte lub wytworzone we własnym zakresie oraz są kompletne i zdatne do użytku w dniu ich przyjęcia.

Aby składnik majątku został zakwalifikowany jako środek trwały powinien spełniać dodatkowo warunki tj:

  • wartość składnika majątku powinna przekraczać 3500 zł,
  • składnik musi być użytkowany przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną działalnością gospodarczą lub oddany do użytkowania na podstawie umowy najmu, dzierżawy bądź umowy leasingowej,
  • przewidywany okres użytkowania składnika majątku musi być dłuższy niż 1 rok.

Każdy składnik majątku, który spełnia wyżej wymienione warunki może być zakwalifikowany do środków trwałych w działalności gospodarczej oraz amortyzowany poprzez odpisy amortyzacyjne.

Możemy wyróżnić też wyjątek od tej zasady. Mianowicie, w niektórych przypadkach składnik majątku może zostać uznany za środek trwały, nawet gdy jego wartość nie przekracza wartości 3500 zł netto (w przypadku czynnych podatników VAT). Mowa jest wtedy o niskocennym środku trwałym, który można amortyzować bądź ująć bezpośrednio w kosztach uzyskania przychodu.

Środki trwałe – metody amortyzacji

Amortyzacja liniowa

Metoda liniowa polega na dokonywaniu odpisów amortyzacyjnych ustalanych od wartości początkowej środka trwałego. Wartość ustalonego odpisu jest kwotą stałą przez cały okres amortyzacji. Istnieje możliwość zwiększenia stawki, jeżeli środki trwałe są wykorzystywane w trudnych warunkach lub bardziej intensywnie, co do warunków przeciętnych. Podatnik może również zastosować indywidualne stawki amortyzacji pod warunkiem, że dany środek jest wprowadzony do ewidencji po raz pierwszy i został zakwalifikowany do grupy używane lub ulepszone.

Amortyzacja degresywna

Metoda degresywna polega na dokonywaniu odpisów amortyzacyjnych początkowo wyższych (powiększonych o współczynnik nie wyższy niż 2.0), natomiast w miarę spadku użyteczności środka trwałego coraz niższych. Począwszy od roku podatkowego, w którym tak określona roczna kwota amortyzacji miałaby być niższa od rocznej kwoty amortyzacji obliczonej przy zastosowaniu metody liniowej, należy przejść na metodę liniową amortyzacji i w taki sposób dokonywać kolejnych odpisów. Stawka amortyzacji ustalana jest na podstawie KŚT.

Amortyzacja jednorazowa

Z jednorazowej metody amortyzacji w ramach pomocy de minimis mogą skorzystać mali podatnicy oraz nowi przedsiębiorcy. Co do zasady, składniki majątku zaliczane do grup 3-8 KŚT (z wyłączeniem pojazdów osobowych) mogą być amortyzowane jednorazowo. Należy tylko pamiętać, że suma odpisów amortyzacyjnych w roku podatkowym nie może przekraczać kwoty 50 000 euro.

Niedawno pojawiła się również amortyzacja jednorazowa z limitem do 100 000 zł, z której może skorzystać każdy przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą, niezależnie od rodzaju prowadzonej działalności, wielkości firmy, czy terminu jej założenia. Ograniczeniem wprowadzonym przez ustawodawcę jest minimalna wartość środka trwałego który może zostać zamortyzowany jednorazowo w ramach nowego limitu bowiem minimalna wartość środka trwałego musi przekroczyć kwotę 10 000 zł (netto w przypadku czynnych podatników VAT). Dodatkowo limit 100 000 zł dotyczy wartości wszystkich nowych środków trwałych zaliczonych do grupy 3-6 i 8 Klasyfikacji Środków Trwałych.

Środki trwałe – czyli jak ustalić wartość początkową

Aby dokonać prawidłowej ewidencji i amortyzacji należy przede wszystkim ustalić wartość początkową środka trwałego. Określa się ją na podstawie:

  • ceny nabycia, powiększonej o koszty poniesione do momentu rozpoczęcia użytkowania składnika i pomniejszonej o możliwe upusty, rabaty itp.,
  • kosztu wytworzenia, w przypadku wytworzenia składnika we własnym zakresie,
  • wartości rynkowej, gdy mamy do czynienia np. z darowizną (chyba że z umowy wynika niższa kwota niż cena rynkowa)

Ewidencja środków trwałych w systemie wfirma.pl

Środki trwałe można wprowadzić do Ewidencji środków trwałych przez zakładkę: WYDATKI >> DODAJ WYDATEK >> FAKTURA VAT/FAKTURA (BEZ VAT) >> MAJĄTEK TRWAŁY >> ZAKUP ŚRODKÓW TRWAŁYCH. W pojawiającym się oknie należy uzupełnić wszystkie wymagane pola. Po wybraniu kategorii KŚT, system automatycznie wybierze stawkę amortyzacji. Po zapisaniu system wygeneruje dokument OT, który należy wydrukować i dołączyć do niego dokument potwierdzający wartość początkową środka trwałego.

Wydatek zostanie ujęty w Rejestrze zakupów VAT a odpisy amortyzacyjne będą trafiały do KPiR zgodnie z zastosowanym planem amortyzacji.

Można również dokonać bezpośredniego wpisu do Ewidencji środków trwałych przez zakładkę: EWIDENCJE >> MAJĄTEK >> KARTOTEKA ŚRODKÓW TRWAŁYCH >> DODAJ ŚRODEK TRWAŁY.

W tej sytuacji należy mieć na uwadze to, że wydatek nie trafi do Rejestru VAT, a tylko do KPiR w wysokości odpisów amortyzacyjnych.